Aanbevelingen voor de werkvloer

 

  • Generieke gids
  • Tips schoonmaakbedrijven
  • Algemene maatregelen
  • Verwijderen van potentiele besmettingsbronnen
  • Collectieve beschermingsmaatregelen
  • Persoonlijke beschermingsmiddelen
  • Procedure voor een besmet persoon op de werf
  • Betrouwbare informatie


Generieke Gids

Bedrijven die hun activiteiten willen hervatten en een veilige werkomgeving willen creëren voor hun personeel, kunnen inspiratie zoeken in de generieke gids. Deze gids werd samengesteld door de sociale partners van de Hoge Raad voor Preventie en Bescherming op het Werk, de Beleidscel van de Minister van Werk en experten van de FOD Werkgelegenheid. De generieke gids schetst een kader waarbinnen veilig werken mogelijk is.

Ook de sociale Partners staan achter deze maatregelen en vragen de werkgevers van de professionele schoonmaak om de aanbevelingen te volgen. De verklaring van de sociale partners bij de generiek gids vindt u hier.

 

Tips schoonmaakbedrijven

Ten behoeve van schoonmaakbedrijven die doorwerken of terug willen opstarten, zetten we hieronder enkele tips en aanbevelingen op een rijtje.
Het indijken en voorkomen van een besmetting berust op enkele pijlers

1.    Algemene maatregelen.
2.    Verwijderen van mogelijke besmettingshaarden.
3.    Collectieve beschermingsmiddelen: de focus ligt op social distancing
4.    Individuele beschermingsmiddelen en bijkomende hygiënische maatregelen.

Daarnaast is het natuurlijk ook de individuele verantwoordelijkheid van werknemers en van andere betrokkenen om de richtlijnen van de overheid en de medische experten op te volgen.
Voor de schoonmaak bestaan er geen sectorale protocollen. De verschillende categorieën van medewerkers, het soort werk en de grote variatie in werven en  locaties maken het opstellen van protocollen een bijna onmogelijke taak. Toch willen we graag enkele richtlijnen meegeven.

Algemene maatregelen voor de werkgever.

Degelijke risicobeheersing vertrekt van een grondige risicoanalyse. Ga hier zeker niet licht over. Bedrijven die hiervoor niet voldoende expertise in huis hebben, raden we aan gebruik te maken van de OIRA-tool.
Zowel leidinggevenden als uitvoerend personeel moeten de richtlijnen, die uit de risicoanalyse voortvloeien, naleven.
De klant is zelf ook verplicht een risicoanalyse op te stellen. Maak dus met de klant goede en duidelijke afspraken over de te nemen maatregelen voor veilig werken en voor veilige verplaatsingen naar en op de werkvloer. Neem alle maatregelen en afspraken goed door vóór de werken starten.

Aanvullend aan de risicoanalyse wordt ook sterk aangeraden de checklist te gebruiken. Deze checklist is een werkinstrument dat hoort bij de generieke gids.

Stel een engagementsverklaring op die de houding en de maatregelen van de onderneming verduidelijkt. Maak deze verklaring kenbaar aan uw werknemers en aan uw klanten. Het is belangrijk dat uw medewerkers beseffen dat ook op hun werkplek al het mogelijke gedaan wordt om besmetting te voorkomen; het is evenzeer belangrijk dat ze zich bewust zijn van hun eigen rol in de risicobeheersing.

Ondernemingen die over voldoende middelen beschikken, zijn gebaat bij het aanstellen van een corona coördinator die het beleid uitzet, de voorzorgsmaatregelen coördineert en controleert en toeziet op het naleven van de regels.
Als door de kleinschaligheid van de onderneming of door personeelsgebrek of om welke reden ook, het aanstellen van zo'n coördinator niet of moeilijk uitvoerbaar is, probeer dan minstens voor een aanspreekpunt of voor een vertrouwenspersoon te zorgen.

Er circuleert nog veel onvolledige, foute of bedrieglijke informatie over Corona.
informeer en sensibiliseer de werknemers over alle maatregelen en het belang er van. Ga er niet van uit dat iedereen weet wat hij moet doen en dat ook zal doen. Hou hier een vinger aan de pols en grijp dadelijk in indien nodig.
Wees ook zeer duidelijk in de communicatie naar het personeel en naar de klanten toe. Goed geïnformeerde klanten en medewerkers vormen het bredere draagvlak voor elk preventiebeleid.

Verwijder alle potentiele besmettingsbronnen

Hier geldt het adagio: wie ziek is blijft thuis en volgt de instructies van de huisarts.
Mogelijke indicaties voor een besmetting zijn:

  • koorts
  • hoest
  • kortademigheid en ademhalingsmoeilijkheden
  • keelpijn

En minder frequent:

  • abnormale vermoeidheid
  • spierpijn en stijfheid.
  • lopende neus
  • verminderde smaak en geur

Vooral als een of meer van deze symptomen erg plotseling optreden, is er mogelijk sprake van een coronabesmetting.
Werknemers die symptomen vertonen, moeten thuisblijven of naar huis gestuurd worden en telefonisch hun huisarts raadplegen.
Verwijder zieke mensen en mensen met symptomen dus onverwijld van de werkvloer, stuur ze naar huis of isoleer ze.
De vakgroep huisartsgeneeskunde en Chronische Zorg van de VUB heeft een test online geplaatst. Vul de vragenlijst in om te weten of er sprake kan zijn van een besmetting (in 5 talen).

Collectieve beschermingsmaatregelen: social distancing

Als minimumafstand wordt 1,5 meter aangenomen, maar verder kan geen kwaad. Men gaat er van uit dat de dikkere hoest- of niesdruppeltjes die het virus bevatten, na maximum 1 m neerslaan op de grond. In Frankrijk is de veiligheidsafstand maar 1 m, Zwitserland bv. voorziet 2 m (misschien hoesten ze daar verder) .

Geen handen schudden, ook geen knuffels of kussen.

Ga dus op de werkvloer in de eerste plaats na of het aantal personen op een werf klein genoeg is om deze minimumafstand te kunnen handhaven. Is dat niet het geval, dan  zijn mondmaskers verplicht!

Probeer bij werken binnen ook zo goed mogelijk te ventileren. (verse lucht binnen, verbruikte lucht buiten). Evenwel: vermijd geforceerde luchtstroom door ventilatoren, daar zij juist bedorven lucht de ruimte in blazen. Om die reden dient men in de toiletten airblades of droogblaasapparaten tijdelijk uit te schakelen en te vervangen door wegwerphanddoekjes.

Organiseer de toegang tot de werkvloer gefaseerd zodat niet iedereen tegelijk naar binnen of naar buiten moet. Doe dit ook zo voor pauzes, gebruik van toiletten, omkleedruimtes, rooklokalen etc.

Organiseer verkeer op de werkvloer en het gebruik van gangen en paden zo dat de afstandsregels maximaal gerespecteerd kunnen worden. Enkele mogelijkheden: verplicht de uitgetekende looproutes aan te houden, eenrichtingsverkeer voor voetgangers, rechts houden, spreiding van aankomst en vertrektijden etc.
Gebruik bij voorkeur de trappen.
Gebruik liften enkel als het moeilijk anders kan, bv er moet veel materiaal naar een andere verdieping gebracht worden. Als de lift dan toch wordt gebruikt, dan liefst door slechts één persoon.
Toch met meer in de lift? Met de rug naar elkaar en mondmaskers op!
Laat deuren en poorten zo veel mogelijk openstaan om te vermijden dat klinken en deurknoppen meer dan nodig moeten aangeraakt worden.
Opgelet: dit geldt NIET voor branddeuren, branddeuren MOETEN dicht blijven.

Transport van en naar de werf

Zorg voor genoeg differentiatie in aankomst en vertrektijden, zodat niet iedereen tegelijk binnen of buiten moet.
Indien mogelijk: voorzie individueel transport per werknemer (auto, moto, fiets, te voet...).
Is individueel transport praktisch niet haalbaar, hou dan de tussenafstand tussen de inzittenden zo groot mogelijk en verplicht zeker mondafdekking (zoals op het openbaar vervoer).
Iedereen heeft een vaste plaats in de auto, busje of bestelwagen.
Zorg voor goede ventilatie, rij met de ramen (een beetje) open
Cabines of zitplaatsen moeten gereinigd worden bij elke chauffeurswissel of passagierswissel. Let hierbij vooral op veelgebruikte oppervlakten zoals klinken, stuurwiel, versnellingspook, bedieningsknoppen, kliksysteem veiligheidsgordel…
Veiligheidsschermen in de auto zijn minder evident en lastiger om te realiseren, maar met tape en doorzichtige plastiekfolie kan soms ook heel wat bereikt worden. Als er schermen gebruikt worden, geldt ook hier de regel: regelmatig reinigen of vervangen en zeker na elke chauffeurswissel of passagierswissel.
Het gebruik van een scherm is een bijkomende maatregel, mondafdekking en afstand houden blijven verplicht.
Bij het gebruik van schermen in de auto mag het scherm geen nadelige invloed hebben op het gezichtsveld van de chauffeur.

Richtlijnen voor de individuele werknemer, persoonlijke beschermingsmiddelen en bijkomende handhygiëne

Deze komen vooral neer op handhygiëne, hoest- en niesettiquette, het gebruik van eigen materiaal, het respecteren van de maatregelen en het gebruik van PBM's uit de risicoanalyse.

Regelmatig handen wassen blijft de belangrijkste maatregel.
In elk geval: verplicht handen wassen of ontsmetten voor het betreden van de werkvloer (of voor het betreden van het collectief transportmiddel), na elk toiletbezoek, voor het roken, voor het eten en voor het verlaten van de werf. Zeker ook na een hoest- of niesbui.
Handen wassen wordt ook sterk aangeraden na een verblijf in frequent gebruikte ruimtes zoals openbaar vervoer en winkels.
Poster over hoe je je handen moet wassen vind je hier (Nl). (Ook nog in het Engels,het Frans en het Duits,)
Hoesten en niezen: in een wegwerpzakdoek of desnoods in de elleboogholte. Steek de gebruikte zakdoeken dadelijk in een afsluitbare vuilzak. Was daarna je handen of gebruik de ontsmettende gel.
Raak je gezicht niet aan met je handen.

Op de werkvloer

Gebruik alle persoonlijke beschermingsmiddelen die door de risicoanalyse worden voorgeschreven. Persoonlijke beschermingsmiddelen zijn meer dan ooit persoonlijk: leen ze nooit uit aan een collega of aan derden. Herbruikbare PBM's dienen na gebruik ook gereinigd en ontsmet te worden.

Heb je vaak last van kleine wondjes of schrammen op je handen? Gebruik hiervoor waterbestendige pleisters en draag altijd handschoenen, zowel op de werf als in het transportmiddel.
Iedere werknemer krijgt bij voorkeur zijn eigen gereedschap en materiaal, dat met niemand gedeeld wordt. Hetzelfde geldt voor alle gebruiksvoorwerpen (die in normale omstandigheden ook niet gedeeld worden) zoals etensgerei en lunchboxen, thermossen, bekers, handdoeken, kleding etc.
Gereedschap en materiaal moet altijd na gebruik gereinigd worden en ook voor het gebruik als er voordien iemand anders mee aan de slag is geweest.
Kom op de afgesproken tijd. Veel te vroeg komen, of te laat komen, vergroot de kans op samenscholingen met anderen die op een ander tijdstip moeten beginnen.
Ga op de werven goed na waar zich de volgende zaken bevinden:

  • gelegenheid om handen te wassen,
  • handzeep, stromend water, wegwerphanddoekjes
  • desinfecterende gel
  • afsluitbare vuilniszakken
  • mondmaskers en handschoenen

Signaleer tekorten dadelijk aan de verantwoordelijke.

Procedure voor een besmet persoon op de werkvloer

Zonder een besmet persoon zo snel mogelijk af. Breng hem onder in een apart lokaal of ruimte, of buiten tot hij naar huis of naar de aangewezen medische hulp kan gaan. Raadpleeg de huisarts voor instructies. (De richtlijn van de overheid bepaalt dat in geval van een vermoede besmetting eerst de huisarts telefonisch wordt geraadpleegd)

Verplicht de zieke zijn handen goed te wassen en een mondmasker te dragen, of desnoods een sjaal of een andere mondbedekking die verspreiding van hoest en niesvocht tegenhouden.

Laat de plaats ontsmetten waar de zieke gewerkt heeft. Doe dit ook voor de voorwerpen of werktuigen die de zieke gebruikt heeft. Besteedt hierbij in het bijzonder aandacht aan veel gebruikte oppervlakten: bureaus, handwerktuigen, deurklinken, trapleuningen, knoppen van printers, kopieermachines, koffiezetters, eetgerei.

Registreer met wie deze persoon contact heeft gehad en welke plaatsen hij bezocht heeft. Houd deze informatie bij voor de huisarts en voor de contacttracers van de overheid.
De FOD Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg wijdt ook een webpagina aan dit  onderwerp
Voor dringende interventies: bekijk het EHBO stappenplan.

Betrouwbare informatie

Het idee dat president Trump lanceerde om coronapatienten te injecteren met desinfectiemiddel, heeft tot een plotse piek in de verkoop van deze producten geleid. In Iran zijn vrijwel zeker mensen gestorven na het drinken van grote dosissen ethanol, omdat dit als remedie werd voorgesteld in bepaalde media. In het Verenigd Koninkrijk, in Nederland en recent ook in België, zijn zendmasten in brand gestoken omdat er een complottheorie circuleert, die het G5 netwerk als verspreider van het virus aanwijst.
Zeer belangrijk bij de bestrijding van het virus is dus de beschikking over correcte en actuele informatie. Op alle informatiekanalen en in het bijzonder de sociale media circuleren verhalen, berichten, tips en weetjes over het virus en de bestrijding er van. Wees bijzonder voorzichtig met deze informatie uit ongecontroleerde bron, foute medische berichtgeving kan mensenlevens kosten, veel mensenlevens. Bovendien kan het de bestrijding van het virus ernstig bemoeilijken.

Specifiek voor schoonmaak: in de sector werken veel anderstalige mensen en laaggeschoolden. Deze mensen hebben niet altijd toegang tot de juiste informatie, of kunnen die niet altijd plaatsen. Probeer hier een vinger aan de pols te houden en zorg ervoor dat deze mensen juist geïnformeerd zijn.

Bedrijven met anderstalige werknemers: het agentschap inburgering en integratie heeft de belangrijkste informatie in een 35-tal verschillende talen beschikbaar gemaakt. Deze kan u terugvinden op hun website. 
Waar kan je verder nog terecht voor betrouwbare informatie?


Ook het vermelden waard:

 
Deze lijst is zeker niet exhaustief.